Hadisələrin gedişi göstərir ki, yaxın zamanda rus qoşunları paytaxt Kiyevi ələ keçirə bilər. Bu işğal təkcə beynəlxalq hüquqa, dünyanın təhlükəsizlik strukturuna yox, bəşəriyyətin uzun əsrlər boyu hədəf alaraq, uzun yol getdiyi adi insani dəyərlərə, mədəniyyətə, sivil münasibətlərə vurulan olduqca ağır bir zərbədir və bu zərbəni zatən bütün dünyanın yaxşı tanıdığı Rusiya və onun başçısı yox, həm də Ukraynanı yalnız buraxmaqla növbəti dəfə nə qədər qorxaq, miskin, merkantil bir mahiyyətə malik olduğunu ortaya qoyan kollektiv Qərb vurdu…
Hazırda ən çox müzakirə olunan mövzulardan biri Ukraynanın işğalı başa çatandan sonra nələrin baş verəcəyidir. Əsas ehtimal budur ki, Rusiya Kiyevdə özünə yaxın olan hansısa bir siyasi fiquru hakimiyyət başına gətirəcək və ona hər cür hərbi-siyasi və iqtisadi dəstək verməyə çalışacaq. Bu yolla da Ukraynanı belaruslaşdıracaq.
Ancaq bu ssenariyə olduqca skeptik yanaşanlar var və belələri böyük çoxluq təşkil edir ki, bu da təsadüfi deyil. Çünki Rusiyanın iqtisadi resursları, maliyyə imkanları nə özünü, nə də Belarusu lazımi səviyyədə təmin etməyə imkan vermir.
Lukaşenko dişi-dırnağı ilə çətinliklə Rusiyadan nəsə qoparıb, ölkəsini saxlamağa çalışır. Belə olan halda, hal-hazırda öz işğalı ilə bütün iqtisadiyyatına, infrastrukturuna, maliyyə sisteminə və s. ağır zərbə vurduğu və Belarusdan dəfələrlə böyük olan Ukraynanı necə təmin edə, oradakı mümkün rusiyapərəst hakimiyyəti necə saxlaya biləcək?
Xüsusilə də indidən sonra Moskvaya qarşı tətbiq olunacaq ağır sanksiyalar, iqtisadi, maliyyə, siyasi, mədəni və s. tədric siyasəti Rusiyanın vəziyyətini daha da ağırlaşdıracaq. 8 ildir işğal etdiyi qondarma “dnr” və “lnr”-də böyük sənaye müəssisələrinin və kömür mədənlərinin olmasına rəğmən əhali səfalət içərisində yaşayır. Ukraynanın 3 faizini belə təşkil etməyən bu kiçik əraziləri necə “ağ günə” çıxardığı göz önündəykən, Ukraynanın qalan ərazisinə, əhalisinə hansı gün ağlayacaq Rusiya?
Digər yandan, Putinin hakimiyyətə gətirmək istədiyi hər kim olursa olsun, ukraynalılar üçün şərqdəki qondarma rejimlərin kriminal elementlərdən ibarət olan başçılarından heç nə ilə fərqlənməyəcək. Çünki onu və onun hökumətini Ukrayna xalqı seçməyəcək. Yenə gec-tez kütləvi etirazlar baş qaldıracaq, qan töküləcək. Kiyev isə Moskva deyil və Rusiya bunu 2014-cü ildə əhali Yanukoviçin mitilini bayıra atanda gördü. Bu da Rusiya üçün təkcə iqtisadi deyil, həm də ağır siyasi problemlər yaradacaq. Təsadüfi deyil ki, Aleksandr Lukaşenko son çıxışlarının birində elə bunlara eyham vuraraq, “niyə, kimə lazımdır bu başağrısı?” deyib və iddia edib ki, Putinin Ukraynanı işğal etmək fikri yoxdur.
Doğrudur, bütün dünyanın mənəvi keyfiyyətlərinə və sözünün dəyərinə yaxşı bələd olduğu Lukaşenkonun “Putinin Ukraynanı işğal etmək fikri yoxdur” iddiasının yalan olduğu tezliklə üzə çıxdı. Lakin onun Ukraynanın işğalının doğrudan da Rusiya üçün olduqca böyük başağrısı olacağı barədə fikri həqiqəti əks etdirir.
Rusiya ordusu tərəfindən yaşayış məntəqələrinin vurulması, əhalinin panikaya salınması, dinc əhalinin güllə-boran edilməsi təsadüfi deyil. Rusiyaya onu sevməyən ukraynalılar lazım deyil! Bu, Ukraynadan mümkün qədər çoxlu sayda insanın köç etməsinə şərait yaradır və artıq Qərbdə çoxları bunu etnik təmizləmə kimi qələmə verməyə başlayır.
Məsələ ondadır ki, əhalinin azalması bir növ Moskvanın gələcək planlarına görə, Rusiyanın yükünü də azaltmış olur, digər yandan isə ölkəni tərk edənlərin böyük əksəriyyətinin ruspərəst qüvvələrin elektoratı olmadığı şübhəsizdir. Moskvanın arzusu isə odur ki, Ukrayna başdan ayağa ruspərəstlərdən ibarət olsun. Ancaq buna nail olmaq qeyri-mümkündür.
MDB məkanında ən demokratik seçkilər keçirən azsaylı ölkələrdən biri olan Ukraynada Rusiyapərəst siyasi qüvvələr bütün nəhəng maliyyə, təbliğat, media imkanlarına, Rusiyanın dəstəyinə, yüksək təşkilatçılığa və s. baxmayaraq, 20 faizdən artıq səs toplaya bilmirlər. Rusiyanın son olaraq 21-ci əsrin sivilizasiyasına, mədəniyyətinə, dünyagörüşünə uyğun gəlməyən, çoxsaylı insan itkisi və faciəsinə yol açan bu işğalı isə sözsüz ki, həmin 20 faiz göstəricisini də xeyli azaldacaq. İndiyə qədər az-çox Rusiyaya simpatiyası olan bir qisim ukraynalıların da mövqeyi kəskin şəkildə dəyişəcək və dəyişir də. Ümumilikdə Ukrayna xalqının onsuz da işğalçıya olan sonsuz nifrətinin hazırda nə dərəcədə dərinləşdiyini təsəvvür etmək isə çətin deyil…
Putin Ukraynaya hücum əmri verdiyi çıxışında öz əməlinə haqq qazandırmaq üçün ruslara və ukraynalılara çox uğursuz şəkildə uzun-uzadı təhrif olunmuş “Tarix dərsi” keçməyə çalışdı, lakin mənəviyyat, mədəniyyət, əxlaq, sülh şəraitində birgəyaşayış, qarşılıqlı hörmət dərsi keçə bilmədi və bilməzdi də…
Bütün bunlar nəzərə alındıqda, ortaya sual çıxır – təklənmiş və zəif Ukrayna dövlətinə, hakimiyyətinə güc-bəla ilə qalib gələn Rusiya Ukrayna xalqına da qalib gələ biləcəkmi? Ümumiyyətlə, xalqın nifrətinə, etirazına, haqq səsinə qalib gəlmək mümkündürmü?
Axı, indi orta əsrlər dövrü deyil, azadlığın dadını görmüş, yolu, niyyəti bəlli olan sivil bir xalqı necə məğlub etmək və uzun dövr işğalda saxlamaq olar? İndi heç 20-ci əsr də deyil və Rusiyanın Ukraynaya və digər xalqlara təklif edəcəyi və Sovet dövründəki kimi onları bir təhər də olsa bir arada saxlaya biləcəyi kommunist ideologiyasına bənzər bir ideologiyası da yoxdur və Putinlə onun ətrafındakı oliqarxların Rusiyanı müflisləşdirib, özlərini milyarderlərə çevirən “ideologiya”sının nədən ibarət olduğu da bütün dünyaya bəllidir…
Azərbaycan xalqı da buna bənzər bir yol keçib. 1993-cü ildə Surət Hüseynovun əli ilə Azərbaycanın istiqamətini Moskvaya yönəltməyə çalışdılar. Ancaq zaman keçdi və hər şey öz yerini aldı. Azərbaycan xalq, toplum və dövlət olaraq, bütün itkilərə, savaşlara, qanlara, eləcə də hazırkı müəyyən diplomatik gedişlərə və s. rəğmən yenə də qəlbən və ümumiyyətlə, hər cəhətdən Türkiyənin yanındadır, Rusiyanın yox!
Qaba gücə arxalanaraq ordulara, dövlətlərə, hakimiyyətlərə qalib gəlmək olar, ancaq ürəklərə yox, xalqların azadlıq sevgisinə, mədəniyyətlərinə, mənəvi dəyərlərinə, nəhayət, imperiyalara olan nifrətinə yox!“AzPolitika.info”
